Tesettürlü model olmak istiyorum diyorsan hazırlığa güncel ve sade fotoğraflardan oluşan bir portföyle başla; beden ölçülerini doğru paylaş, hangi çekimlerde çalışmak istediğini ve kıyafet konusundaki sınırlarını açıkça yaz. Başvurudan önce ürün türünü, çekim koşullarını ve görsellerin kullanımını öğren. Bunları neden önemsediğimi, ilk figürasyon işlerimden yan rollere geçerken yaşadıklarımla, kurgusal bir adayın hazırlık günü üzerinden anlatayım. Örneğimizdeki adayın adı Zeynep. Sabah çantasını hazırlarken düşündüğü ilk şey poz vermekti. Günün sonunda hazırlığın iletişim, prova ve ayrıntıları önceden konuşmakla ne kadar ilgili olduğunu gördü.
Tesettürlü model olmak istiyorum, ilk fotoğraflarım nasıl olsun?
Sabah Zeynep'le buluştuğumuzda telefonunda epey fotoğraf vardı. Bir kısmında yüzü filtreyle değişmiş, bir kısmında kıyafetin kesimi anlaşılmıyordu. Önce fotoğrafları birlikte eledik. Ben figürasyon için ilk başvurduğumda en havalı göründüğüm kareyi seçmiştim. Oysa fotoğrafı inceleyen kişinin beni çekim alanına geldiğimde tanıyabilmesi gerekiyordu. Zeynep'e de aynı şeyi söyledim: Fotoğrafın seni olduğundan farklı göstermesine ihtiyacın yok.
Pencere yakınında, yüzüne sert gölge düşmeyen bir yerde birkaç kare çektik. Sade bir arka plan seçtik. Yüzünün açıkça görüldüğü bir portre, bel hizasından bir kare ve duruşunu gösteren boy fotoğrafı hazırladık. Başörtüsünün bağlanışı yüzünü kapatmıyor, kıyafeti beden duruşunu değerlendirmeyi zorlaştırmıyordu. Burada amaç dar giyinmek değildi. Adayın tercih ettiği örtünme biçimi içinde, giysinin ve duruşun anlaşılmasıydı.
Zeynep her fotoğrafta başka biri gibi görünmeye çalışıyordu. Birinde çok ciddi, diğerinde alışık olmadığı kadar iddialı bir poz veriyordu. Biraz durduk. Normal duruşunu, hafifçe yana dönüşünü ve rahat bir gülümsemeyi denedik. İlk portföyün çok sayıda fotoğraf içermesi gerekmiyor. Birbirini tekrar etmeyen, güncel ve temiz görüntüler daha kullanışlı olabilir. Profesyonel çekim yaptıracaksan da önce teslim edilecek fotoğrafları, kullanım hakkını ve hizmetin kapsamını öğren. Sırf başvuru yapabilmek için pahalı bir paket gerektiğini düşünme.
Çantayı hazırlarken çalışma tercihleri de netleşti
Fotoğraflardan sonra Zeynep'in çantasını açtık. Yedek başörtüsü, kıyafetine uygun içlik ve rahat ayakkabı koymuştu. Fakat hangi ürünlerin çekiminde çalışmak istediğini hiç düşünmemişti. Giyim kataloğu ona uygundu; kozmetik çekimi konusunda soruları vardı. Bir aksesuar tanıtımında yüzünün ne kadar yakından görüntüleneceğini merak ediyordu. Bunların hepsine aynı cevabı vermek zorunda değildi.
Bir kâğıda rahat olduğu işleri ve önceden konuşmak istediği koşulları yazdı. Başörtüsü kullanım biçiminin değişmesini istemiyordu. Kol boyu, yaka açıklığı ve kumaşın iç göstermesi konusunda belirgin tercihleri vardı. Saçının görünmesini gerektiren bir uygulamaya katılmayacağını da ekledi. Bu notlar kimseye uzun bir açıklama borçlu olduğu anlamına gelmiyordu. Başvuru sırasında ilgili kişiye kısa ve anlaşılır biçimde aktarabileceği çalışma koşullarıydı.
Benim sette öğrendiğim şeylerden biri şu: Rahatsız olduğun bir ayrıntıyı herkesin kendiliğinden fark etmesini bekleyemezsin. Zeynep de soyunma alanının mahremiyetini, hazırlık sırasında kimlerin bulunacağını ve kıyafet değişim düzenini önceden sormaya karar verdi. Çekim ekibinin yapısına ilişkin bir tercihin varsa onu da konuşabilirsin. Bir talebin karşılanacağı varsayımıyla hareket etmek yerine, verilen cevabın senin için uygun olup olmadığına bakmak daha sağlıklı.
Öğlene doğru kıyafet provası başladı
Öğleye doğru evde küçük bir prova yaptık. Zeynep uzun bir tunikle yürüdü, döndü, oturdu. Ayakta düzgün duran kumaşın oturunca farklı toplandığını gördük. Kolunu kaldırdığında içliğinin nasıl durduğunu, başörtüsünün omuz hareketiyle kayıp kaymadığını kontrol etti. Bir katalog çekiminde yalnızca sabit durman istenmeyebilir. Ürünün hareket ederken nasıl göründüğünü göstermen de gerekebilir.
Prova sırasında sürekli başörtüsünü düzeltiyordu. Bir süre sonra poz vermekten çok kıyafetini kontrol etmeye başladığını fark etti. Daha rahat kullandığı bir bağlama biçimini denedi. Sabitlemek için kullandığı malzemenin kumaşa zarar vermemesine dikkat etti. Çekimde sana ait olmayan ürünler kullanılacaksa iğne, bant veya başka bir uygulama öncesinde ilgili kişinin onayını almak gerekir. Küçük bir hazırlık alışkanlığı, ürün üzerinde iz bırakabilir.
Sonra kıyafetin etek ucunu tutarak birkaç dönüş yaptı. İlk denemede hareket fazla büyüktü; ürünün kesimi görünmüyordu. İkinci denemede daha yavaş hareket etti. Ben oyunculukta da benzerini yaşadım. Yan rol aldığım ilk işlerden birinde heyecandan her hareketi büyütüyordum. Kamerada küçük bir yön değişikliğinin bile okunabildiğini çalışırken öğrendim. Model adayının da kendini sürekli gösterişli pozlara zorlamadan, verilen yönlendirmeyi dinleyerek denemesi işe yarar.
Başvuru ekranında eksikler ortaya çıktı
Öğleden sonra başvuru taslağını açtığımızda Zeynep'in boy bilgisi vardı, diğer ölçüleri tahmindi. Yeniden ölçtü ve güncel bilgileri kaydetti. Beden etiketinin her üründe aynı uyumu sağlamayabileceğini biliyordu ama bunu başvurusuna yansıtmamıştı. İstenen ölçüleri doğru vermek, kıyafet hazırlığını kolaylaştırır. Daha uygun görüneceğini düşünerek ölçü değiştirmek ise prova sırasında gereksiz bir sorun çıkarabilir.
Kendini tanıttığı bölüme önce uzun bir paragraf yazdı. Sonra birlikte sadeleştirdik. Yaşadığı şehir, başka bir şehirde çalışmaya uygunluğu, müsaitlik durumu ve ilgilendiği çekim türleri anlaşılır hâle geldi. Deneyimi olmadığı için özür dileyen cümleyi çıkardık. Deneyimsiz olduğunu dürüstçe belirtmesi yeterliydi. Varsa kamera önü eğitimi veya çekim deneyimi de abartılmadan yazılabilir.
Zeynep, “Tesettürlü model olmak istiyorum ama kameraya alışık değilim” cümlesini görünce başvurusunu ertelemeyi düşündü. Ondan evde kısa bir deneme videosu çekmesini istedim. Adını söyledi, kameraya baktı, birkaç saniye durdu ve yana döndü. Bu, yeteneğini ölçen kesin bir sınav değildi. Kendi duruşunu görmesine yardım etti. Başvuruda video isteniyorsa belirtilen süreye ve çekim tarifine uymak gerekir; istenmeyen büyük dosyalar eklemek başvuruyu daha güçlü yapmaz.
Bir teklif gelirse konuşulacaklar var
Akşama doğru Zeynep'e bir çekim teklifi geldiğini varsayarak konuştuk. İlk sorusu ne giyeceği oldu. Ben de ürünün ne olduğunu, çekimin nerede yapılacağını ve görüntülerin nerelerde kullanılacağını bilip bilmediğini sordum. Katalog fotoğrafı, sosyal medya içeriği ve reklam videosu aynı kullanım biçimi değildir. Kullanım süresi, yayınlanacak mecralar ve sonradan yapılabilecek düzenlemeler sözleşmede açıkça ele alınmalı.
Çekim süresi, prova beklentisi, ulaşım düzeni ve ödeme takvimi de sorulacaklar arasında. Ücret; işin kapsamına, çalışma süresine, görsellerin kullanımına ve anlaşmanın diğer koşullarına göre değişebilir. Tutarı ve kesintileri doğrudan yetkili kişiden öğrenmek, yazılı metinle karşılaştırmak gerekir. Belirsiz bir madde varsa açıklama istemek gayet doğal. Hemen cevap vermen istendi diye okumadığın bir metni kabul etmek zorunda değilsin.
Bir de rol ya da iş garantisi meselesi var. Portföy hazırlatmak veya bir hizmet satın almak, çekime seçileceğin anlamına gelmez. Senden ödeme isteniyorsa hangi hizmetin verildiğini, koşullarını ve bunun iş seçimiyle ilişkisini açıkça sor. Görüşmenin yapılacağı yeri, muhatabın kim olduğunu ve iletişim bilgisini de doğrula. Ben ilk işlerimde soru sormayı tecrübesizlik sanıyordum. Şimdi aynı soruların çalışma gününü ne kadar rahatlatabildiğini biliyorum.
Günün sonunda elinde ne kaldı?
Zeynep akşam çantasını toplarken sabahkinden daha fazla eşyası yoktu. Ama seçilmiş fotoğrafları, doğru ölçüleri, kısa tanıtım metni ve konuşacağı koşullar hazırdı. Hangi kıyafetle rahat hareket edebildiğini de denemişti. Hazırlık dediğimiz şey biraz böyle görünür: Çekim ihtimali geldiğinde bütün kararları aynı anda vermek zorunda kalmazsın.
Sen de bilgilerini bu şekilde toparladıysan başvuru formunu doldurup çalışma tercihlerini paylaşabilirsin. Göndermeden önce fotoğrafların açıldığını ve iletişim bilgilerinin doğru olduğunu kontrol et. Başvurunun değerlendirilmesi işe seçileceğin anlamına gelmez; uygunluk, projenin ihtiyacına göre ele alınır. Bir görüşmeye çağrıldığında ise yanında yalnızca fotoğrafların bulunmasın. Sormak istediğin birkaç net soru da hazır olsun.